onderzoeken

Recent historisch onderzoek

Nicolaus Van Hagen was een zeer vooraanstaande zeventiende eeuwse orgelmaker maar er was nog steeds weinig over hem en zijn werk bekend. Ondermeer de oorspronkelijke orgels in de Sint Pauluskerk in Antwerpen en de Grote Kerk van Dordrecht waren van zijn hand. In 2018 kreeg ik van het kerkbestuur van de Sint Pauluskerk en de organist van de Grote Kerk, Cor Ardesch, de gelegenheid om beide orgels te onderzoeken met als hoofddoel het analyseren van de oorspronkelijke Van Hagen-delen waarvan vooral in het Sint Paulusorgel nog meer aanwezig is. Bij de aanvang van het onderzoek was zelfs de schrijfwijze van de naam van deze orgelmaker nog niet bekend. Het eindverslag is een weergave van mijn onderzoeksresultaten van beide orgels en enkele gegevens ontleend aan archiefonderzoek naar de persoon van Van Hagen door Herman van Duinen alsmede pijpwerk- details uit een vooronderzoek van orgeladviseur Koos van der Linde.

Recent audiologisch onderzoek

Voor het hoofdorgel in de kathedraal van Antwerpen werd in 2013 een subsidie voor restauratie toegekend waarbij onbekend was of er iets gedaan zou worden aan de zachte klank die het orgel reeds vanaf de oplevering in 1890 had en waarvan de oorzaak onduidelijk was. Daarom heeft ondergetekende in 2013 het inititief genomen een vergelijkend onderzoek uit te voeren met het hoofdorgel in de kathedraal van Haarlem voor de geluidsniveaus van pijpwerk. Op basis van de resultaten werd ik bij de aanvang van de restauratie (2014) gevraagd voor een audiologisch onderzoek tijdens uitgebreide experimenten voor de verbetering van de geluidsuitstraling op grond waarvan een extra subsidie werd toegekend. Na afloop van de restauratie (2018) voerde ik een afsluitend vergelijkend onderzoek uit waarin de grote verbetering in klankuitstraling, geluidsniveau’s en helderheid worden aangetoond.

Audiologische onderzoeken algemeen

Kees Doornhein ontwikkelde speciaal voor orgels geavanceerde onderzoeksmethoden. Daarbij worden specifieke problemen geanalyseerd op basis waarvan het meetprogramma wordt ontworpen. Nadat het meetprotocol tot stand is gekomen wordt aangevangen met geluidsmetingen om uitgebreid gegevens te verzamelen van geluidsdrukken in en voor het orgel en op relevante posities in de kerk of concertzaal.

Indien gewenst kunnen ook de klankkarakteristieken van het orgel worden geanalyseerd. Afhankelijk van het onderzoeksdoel vinden vergelijkingen plaats met ervaringsgegevens en/of normen. Daarbij wordt ook uitgebreid overlegd met de betrokken de organisten, orgelmakers en adviseurs.

Welkom!

... op de mobiele website van Kees Doornhein, organist en specialist geluidsonderzoek orgel!